منابع مشابه بیشتر ...

5cb767a96c1e7.JPG

گذری بر تاریخ تشیع در قرن اول و دوم هجری

غلامحسین محرمی

تشیع، مرامی جز اسلام راستین و به تعبیر امام خمینی(رحمه الله) «اسلام ناب محمدی»، نیست که خدای تعالی آن را بر پیامبرش، محمد مصطفی(صلی الله علیه وآله)، نازل کرده و به وسیله آن حضرت، قوانین و مقررات آن را تشریع فرموده و به دینی جز اسلام راضی نشده: «و رضیت لکم الاسلام دینا» (مائده: 5) و دینی جز آن را نپذیرفته: «الدین عندالله الاسلام فمن یبتغ غیر الاسلام دینا فلن یقبل منه» (آل عمران: 3) چنان که پیامبران پیشین نیز کیشی جز اسلام نداشتند و به مکتبی جز اسلام دعوت نمی کردند: «ما کان ابراهیم یهودیا و لانصرانیا لکن کان حنیفا مسلما» (آل عمران: 2). این مقال بر آن است که با نگاهی گذرا بر تاریخ تشیع، در قرن اول و دوم هجری، به تولد و توسعه آن در بستر اسلام اشاره نماید.

5cb6f7183f94d.JPG

جغرافیای انسانی تشیع در ایران قرن هشتم بر مبنای کتاب نزهه القلوب حمدالله مستوفی

مسعود شاهمرادی

نزهه القلوب حمدالله مستوفی، که تقریبا در اواسط قرن هشتم هجری تالیف شده است ، از آثار جامع و گرانبهـائی است که درباره جغرافیا به زبان فارسی تالیف شده است . از جمله روایات مهم مستوفی در این کتـاب ، اشـارات او در زمینه مذاهب مردمان شهرها و نواحی گوناگون ایران در قرن هشتم هجری است که در میان آنها اشـارات او به پراکندگی شیعیان در نواحی گوناگون ایران حائز اهمیت بسیار است . مسـتوفی در نزهـه القلـوب اطلاعـات بـا ارزش و مهمی در زمینه حضور شیعیان امامی و اسماعیلی مذهب در نواحی گوناگون ایران ارائه کـرده اسـت . بـا توجه به عدم تعصب مذهبی مستوفی شافعی مسلک و تمایل او به تشیع و همچنـین اوج گیـری تشـیع در ایـن دوران در ایران ، روایات او در بررسی تاریخ تشیع ایران در قرن هشتم ، مهم است . پژوهش حاضر درصدد است بـا استفاده از روش توصیفی- تحلیلی و مطالعات کتابخانه ای، گزارش های حمدالله مستوفی در کتاب نزهه القلـوب درباره جغرافیای تشیع ایران در قرن هشتم هجـری را، ضـمن مقایسـه آنهـا بـا روایـات برخـی دیگـر از منـابع جغرافیایی و تاریخی، بررسی و تحلیل نماید.

دیگر آثار نویسنده بیشتر ...

587c9a5f79ee5.png

تفسیر به رای از نگاه امام خمینی (ره) با استناد به منابع روایی شیعه

محمدتقی دیاری بیدگلی

پديده تفسير به راي ، به اتفاق همه مفسران و قرآن پژوهان و دانشمندان مسلمان ، امري نكوهيده و ناروا تلقي شده ، اما همواره از دوره هاي پيشين تا كنون در تبيين آن ، آراي گوناگوني مطرح شده است . در اين نوشتار ضمن اشاره اجمالي به منشاء اختلاف در اين باره ، پيشينه پيدايي تفسير به راي ، بررسي سند شناسانه روايات نكوهش گر تفسير به راي و بيان مهمترين نظريه ها در باره تفسير به راي ديدگاه امام خميني (ره) و نمودهاي عيني اين مسائل در انديشه وي تبيين و نقد مي شود .

قرآن/علوم قرآنی/پژوهشی
مقاله
570a639f8b2c4.jpg

قرائات منسوب به اهل بیت(ع) در مجمع البیان

محمدتقی دیاری بیدگلی

بدون تردید، منشأ بسیاری از قرائات مختلف، اجتهاد قرّاء و مقریان است و به ندرت به روایات نبوی(ص) و اهل بیت(ع) منتهی می‌شود. تحقیق حاضر پیرامون اختلاف قرائات در روایات اهل بیت(ع) در تفسیر مجمع البیان انجام شده است. آمار و گزارشی که از فراوانی و بسامد روایات شاذّ و غیر شاذ و... در این تفسیر تهیه گردیده، نشان می‌دهد که از مجموع 145 روایت نقل شده، 1 روایت با سند غیر قابل قبول از امام صادق(ع) نقل شده، و144روایت آن بدون ذکر سلسله سند به اهل بیت(ع) منسوب گردیده است. در این پژوهش، بررسی‌هایی که در گونه‌های اختلاف قرائات و کارکرد و تأثیر آنها در تفسیر و فهم معانی آیات پرداخته شده، نشانگر آن است که این‌ روایات یا در حوزه اختلاف قرائاتی است که به صیانت قرآن از تحریف لطمه نمی‌زند یا در مقام بیان معنا و تفسیر آیه است که از روی سهل‌انگاری به‌عنوان اختلاف قرائات مطرح شده است یا از تفردات خلیفه دوم بوده که به اهل بیتb منسوب گردیده است.

قرآن/علوم قرآنی/پژوهشی
مقاله